U HISTORI MERO DE ZEA IN AMERIKA

(Ge-basi de sko ex sra. Marilyn Hudson ex Musea "Tri ge-Fratri Tribu" ex Indiana Reserva Landa "Milita Kastela Berthold." Translati ex Gary Miller)

Zea gene zero respekto! Nu-tem id habe u mali dice, id es u cefa kausa de obesi. Anti-co qe u Neo Munda pa habe bio minus zea? Plu Indiana e zea pa es minus lisi-- zero zea, zero Indiana.

Un origi de zea es misteri. Pe nece akti kulti de zea; id ne pote dura epi agrio tera. Fo posi, id pa gene origi in Austra Amerika. Es zero evide, qo-mode u-ci fito pa gene non-agrio. Na habe u solo ski, id pa gene kulti pre tri kilo anua proxi plu limo domi in Mexico. In 1492, Kolumbo pa detekti u-ci "neo" cereali, zea, e fero id ad Hispania. Id tako gene difusi trans holo Europa. Kron un England navi _Mayflower_ (mai-flori) veni, ple ko poli no-sati koloni-pe, plu mega stora-lo ko zea, mu pa detekti in plu viki de Indiana, qi pa gene sto kausa pato, pa dona sito e sperma pro fu-tem karpe. U proto-histori Europa explora-pe Verendrye pa akti komerci de zea; mono plekto ex zea habe u valu de mono bisona. Kron plu USA-pe Lewis e Clark kine seqe an in 1804, mu freqe pa gene zea alo akti komerci de id. Oscar H. Will, un eu-famo Nord-Dakota kulti-skience-pe, pa sti u developo de plu ge-mixa zea fito e moti pikto de zea e un Indiana epi tegu de se demanda kataloga in 1935 e 1952. An fili George pa grafo Zea inter plu Indiana de Alti Missouri Potami, plus dona u-ci bibli a memo de "mi patri, qi in 1881 dona ski de valu de plu nati zea speci." Plu nu-pa-tem detekti de plu zea stora-lo in Utah inter u Freemont demo (kremno-pe, qi es la pre Anasazi demo) posi dona a na plus evide de origi de zea.

U pre-histori nara dice, qo-mode plu Mandan e Hidatsa demo pa proto inkontra. Hidatsa topo orienta flanko de Missouri potami pa face a Mandan plu sema, mu volu inkontra. Mandan pa bali per fusili-arka u zea kefa trans fluvi te monstra, mu este ben-veni de Hidatsa. Mandan pa dona a Hidatsa u nima Minnetari, qi habe u semani "trans hidro."

Es poli zea ge-mixa fito, sed bi cefa speci: konkavi e sklero. Plu konkavi zea habe u pusi konkavi epi matura grana. Plu sklero zea ne gene konklavi po sika. Mu habe mega qantita amila, ko-co pe uti mu pro farina. Plu origi zea habe okto a mo-bi grana seri, plu ge-mixa fito habe a mo-sixa seri. Plu ge-mixa zea fito es ma facili pro karpe per mekani, ka singu id pa gene matura simula-kron. Anti-co plu ge-mixa zea fito ne gene ge-sperma, ka-co pe nece merka neo sperma singu-anua. Okto a deka speci ex agri e sukro zea nu gene uti per plu Indiana, panto pro singu uti: sika, farina, pro zoa, pro fito. Plu zea bola, Indiana sukro-ra, es ex sika zea, ge-mixa ko koku e intra-osteo-ma.

Plu Indiana dura este valu e akti kulti de zea.